Het Landschap aan het woord

Protest

Soms ben ik als landschap slechts een decor. In dit geval van protest. 

De eerste foto met de rouwlinten om de bomen langs de weg. De linten waren daar gespannen om te protesteren tegen de ruiming van gezond vee ten tijde van de MKZ-crisis in de zogenaamde driehoek: het gebied ongeveer tussen de A1, de A50 en de IJssel. Dat was in 2001. 

De tweede foto is van nu, winter 2022/23. Een van de omgekeerde vlaggen aan de rand van het perceel van een protesterende boer tegen de stikstofplannen van der Wal en consorten. 

Door de MKZ en de stikstofplannen zijn en worden veel bedrijven geraakt. Dat is triest. Maar als Landschap bekijk ik het ook anders. 

Misschien had de ruiming van al dat tweehoevige vee niet hoeven te gebeuren als de mens anders met haar belangen was omgegaan: iets minder aandacht voor de economie, en iets meer voor boer en diens dieren. Inenten had het probleem verholpen maar vanwege exportbelangen koos men voor een rigoureuze oplossing. 
Ik maakte daarna ondanks de menselijke ellende heerlijke tijden mee: er verscheen een andere vegetatie in de wei want alle agrarische activiteit lag maanden stil. Andere grassen en kruiden groeiden weer. En toen de stallen weer herbezet werden, kwam er ook ander vee. De vanzelfsprekendheid van HF rassen was er even niet; er kwam vleesvee, wat meer gemengde kuddes. En het was ook alsof mensen, zeker hier in de streek, zich het lot van de boeren en boerinnen wat meer aantrokken. 

Lang heeft het niet geduurd. Daarna ging de intensivering van de melkveehouderij in rap tempo door. Zeker toen de superheffing er vanaf ging. 

Dat leidde tot het protest op de tweede foto. Boeren laten door de vlag om te keren zien dat ze dit land, dit beleid niet zien zitten. De beuk ging er in, zomer 2022 en duurt nog voort. 

Het is nu heel anders. Weer wint de economie het maar deze keer ben ik echt het slachtoffer. Trouwens ook de natuur en de boeren zelf ook. Boeren melken – opgejaagd door banken, voederindustrie en de supermarkt - hun koeien tot de laatste druppel, zes sneden gras is te weinig, het moeten er meer zijn; ieder verkeerd grasje wordt verwijderd. Met stront worden kapitalen verdiend. Stikstof ligt als een deken over het land. 

Ik ervaar het als Landschap aan den lijve: ik ben een productiegebied geworden dat onder strenge curatele staat van boer en bank. Grasfalt, zo zou je de wei van nu kunnen noemen. 

Ik zie dat de doordenderende boeren, misschien juist door hun pijnlijke protesten steeds meer alleen staan, hoeveel BBB’s er ook bijkomen.

Gerard Hendrix